ملامحسن فيض كاشانى ـ1091 ه . ق

محمد بن شاه ⁽¹⁾ مرتضى بن شاه محمود ملقب به محسن معروف به ملامحسن و فيض يا فيض كاشانى عالم عامل، فاضل، عارف و از اجلاى علماى اماميه قرن يازدهم هجرى مى‏باشد.

اين فقيه، محدث، مفسر محقق مدقق، حكيم، متكلم، اديب و شاعر توانا علاوه بر مراتب علميه در مكارم اخلاق يگانه عصر به شمار مى‏رفت و مقام او مورد تصديق كليه موافقين و مخالفين بوده است.

تاليفات گوناگون اين شخصيت‏بزرگوار نشانگر تبحر، فضل، كمال و ذكاوت و اطلاعات جامع وى مى‏باشد. فيض كاشانى علوم شرعيه را از سيد ماجد فراگرفت و علوم عقليه را از فيلسوف بزرگ اسلامى ملاصدرا شيرازى كسب نمود. ملا محسن در سرودن اشعار نغز و شيوا بسيار توانا بود و آثار گرانقدرى از خود به جاى گذاشته است. اين عالم بزرگ بيش از 120 كتاب تاليف نموده است كه مى‏توان به تعدادى از آنها اشاره كرد: آب زلال، آداب الضيافه، آئينه شاهى، ابواب الجنان، الفت نامه، الاستقلاليه، الامالى، الامكان و الوجود، انصافيه، انوار الحكمه، بشارة الشيعه، اهم مايعمل، ديوان شعر، الشهاب الثاقب، الصافى، دهر آشوب، التوحيد، ثناء المعصومين (ع)، الجبر و التفويض، جلاء العيون، تشريح العالم، قرة العيون و...

فيض كاشانى در سال 1091 ه . ق در كشان بدرود حيات گفت و در همانجا مدفون گرديد.

پى‏نوشت:

1- به معناى سيد است.