گردشگري در استان
توسعه فعاليتهاي گردشگري ميتواند تأثيرات
مثبت بسياري در اقتصاد و فرهنگ مردم استان به جاي گذارد . چرا كه استان به دليل
جواني جمعيت ، نياز شديدي به ايجاد فرصتهاي شغلي جديد دارد كه يكي از راهبردهاي تحقق
آن ، توسعه صنعت گردشگري و فعاليتهاي وابسته به آن ميباشد كه ميتواند در خدمت
رونق و رشد اقتصاد محلي قرار گيرد . اين استان در گذشته ، به دليل دور بودن از
مركزيت سياسي و جغرافيايي كشور در محروميت مضاعف بوده و ارتباط فرهنگي چنداني با
ساير نقاط كشور نداشته است . اكنون در صورت توسعه فعاليتهاي گردشگري ، امكان جذب
جهانگرد و ايرانگرد به استان فراهم ميشود كه خود موجب تبادل فرهنگي ميان مردم
اين استان با مردم ساير مناطق ايران خواهد گرديد و مردم ديگر نقاط كشور از ارزشهاي
مثبت فرهنگي مردم سيستان و بلوچستان بيشتر آگاه خواهند شد .
قلعه ناصري ، شهرستان ايرانشهر
جاذبه گردشگري استان
استان سيستان و بلوچستان به دليل گستردگي ،
تنوع اقليمي ، تنوع طبيعي ، گذشته تاريخي چندهزارساله و موقعيت خاص جغرافيايي
جاذبههاي گردشگري فراوان دارد . رد مجموع جاذبهاي گردشگري استان را ميتوان به
چند سه دسته : جاذبههاي طبيعي ، جاذبههاي فرهنگي و تاريخي و جاذبههاي بازرگاني
تقسيم نمود .
سواحل چابهار
قبرستان هفتاد ملا – روپس خاش
درخت انجير معابد – نيك شهر
الف . جاذبههاي طبيعي : استان
سيستان و بلوچستان به دليل گستردگي ، تنوع آب و هوا و ناهمواريها ، وجود درياي
عمان در جنوب ، درياچه هامون در شمال و داشتن چشمههاي آب گرم و درختان كهنسال از
جاذبههاي طبيعي فراواني براي مسافران و گردشگران برخوردار است . در زير به بررسي
چند نمونه از آنها پرداخته ميشود :
سواحل درياي عمان در چابهار
توتن سواري بر روي درياچه هامون
سواحل جنوبي و شمالي استان : سواحل
جنوبي استان به علت نزديكي به خط استوا ، داراي آب و هواي معتدل و مرطوب است . در
حوزه شهرستان چابهار حدود 300 كيلومتر زيباترين و معتدلترين سواحل درياي عمان را ميتوان
ديد كه آب و هوايي مشابه با خوش آب و هواترين نقاط ساحلي جهان دارد . اين منطقه
خصوصاً در زمستانها ميتواند پذيراي گردشگران داخلي و خارجي باشد .
دهانه قله تفتان
در شمال استان و در منطقه سيستان نيز ،
درياچه هامون همه ساله علاقهمندان به صيد شكار را به خود جذب ميكند . زيباييهاي
طبيعي دامنه كوه خواجه كه در وسط اين درياچه قرار گرفته ، همراه با توتنسواري (توتن
يك نوع قايق محلي است و از نيهاي درياچه ساخته ميشود ) از ديگر جاذبههاي اين
خطه ميباشد .
ارتفاعات : قله تفتان با بيش از 4000 متر ارتفاع يكي ديگر از جاذبههاي طبيعي استان
ميباشد كه در حال حاضر سالانه حدود بيست هزار ورزشكار علاقهمند به كوهنوردي را
از سراسر ايران به خود جذب ميكند . وجود چشمههاي آب گرم در اطراف اين كوه نيز بر
جاذبه اين كوه ميافزايد . علاوه بر تفتان ، قله بزمان و ساير قلل مرتفع استان نيز
جاذبههاي استان براي ورزشكاران و علاقهمندان به محيط محسوب ميشود . همچنين
درههاي سرسبز با تنوع گونههاي جانوري و گياهي در دره رودهاي اطراف رودخانههاي
بلوچستان مانند دره سرباز نيز از جاذبههاي استان به شمار ميرود .
ب . جاذبههاي فرهنگي
و تاريخي : شهرها و قلاع قديمي ، امامزادهها ،
آثار باستاني و تاريخي از جمله جاذبههاي تاريخي و فرهنگي استان به شمار ميروند
كه با توجه به سابقه تمدني كهن در استان ، از غناي زيادي برخوردار ميباشد . در
زير به بررسي نمونههايي از اين آثار ميپردازيم :
شهر سوخته : شهر سوخته مجموعهاي است از تپههاي باستاني كه در فاصله 56
كيلومتري جاده زابل – زاهدان واقه شده و در گذشتههاي دور يكي از مراكز مهم تمدن
در جنوب شرقي فلات ايران بوده است . شهر سوخته از وسيعترين محوطههاي باستاني
ايران محسوب ميشود . مساحت آن به 151 هكتار ميرسد . اين شهر از 3200 تا 2100 پيش
از ميلاد مسيح مسكون بوده و تخمين زده ميشود كه در آن زمان حدود 5 هزار نفر جمعيت
داشته است .
آثار باقي مانده از شهر سوخته
سيستان
امام زاده سيدغلامرسول : در حاشيه
ضلع شرقي چابهار ، بنايي گنبددار با ارتفاع بلند جلب نظر ميكند كه مربوط به دوران
تيموري است . اين مقبره منسوب به مرد صالحي به نام سيد ميباشد كه مورد توجه
مسلمانان هند و ايران بوده است .
مقبره سيد غلام رسول در چابهار
علاوه بر شهر سوخته ؛ آثار باستاني كوه
خواجه ، دهانه غلامان ، مناره قاسم آباد ، آتشكده كركو ، قلعه سام ، تپههاي
تاسوكي ، خرابههاي بيبيدوست در منطقه سيستان ، قلعه قديمي پيشين ، بمپور ،
ناصري در شهرستان ايرانشهر ، قلعه طيس در شهرستان چابهار ، قلعه كنت و سيب در
شهرستان سراوان و ... از ديگر آثار جاذبههاي تاريخي و فرهنگي استان به شمار ميروند
.
قلعه كنت در شهرستان سراوان
ج . جاذبههاي بازرگاني : دست رسي
به درياي آزاد ، موقعيت جغرافياي استان ، قرار گرفتن بر محور ارتباطي كشورهاي
همسايه عضو اكو (ايران ، پاكستان،تركيه و شش كشور از جمهوريهاي تازه استقلال
يافته شوروي سابق و افغانستان) و امكان ترانزيت كالا به كشورهاي همسايه ، زمينه
مناسبي را براي توسعه بازرگاني و گردشگري در استان ايجاد نموده است . بندر آزاد
تجاري – صنعتي چابهار و بازارچههاي مشترك مرزي به همراه بازارهايي مانند چهارراه
رسولي در زاهدان را ميتوان از جاذبههاي بازرگاني استان به شمار آورد كه سالانه
عده زيادي را از سراسر كشور به سوي خود جلب مينمايد . درباره منطقه آزاد چابهار
بيشتر توضيح مي دهيم .
منطقه آزاد تجاري ، صنعتي چابهار : منطقه آزاد
چابهار با مساحتي معادل 140 كيلومترمربع در آخرين نقطه جنوب شرقي ايران در كنار
درياي عمان قرار گرفته و اهميت آن در اين است كه خارج از خليج فارس و تنگه هرمز
قرار دارد و به خشكي نيز متصل است . چابهار داراي بزرگترين بندر اقيانوسي ايران
است و كشورهاي همسايه افغانستان و آسياي ميانه را از راه خشكي به آبهاي بينالمللي
متصل ميسازد . اين بندر محكمترين حلقه پيوند بين كشورهاي آ.سه.آن و اكو
نيز ميباشد .
منطقه چابهار ، با توجه به وضعيت آب و هوايي
و موقعيت جغرافيايي خود ، ميتواند به يك قطب گردشگري براي جهانگردان خارجي و
مسافران داخلي تبديل گردد .
منطقه آزاد چابهار